Rugonderzoek: uw eerste afspraak bij de rugspecialist

Een rugonderzoek bij Rugcentrum Hilversum begint met een gesprek en eindigt met een plan dat u begrijpt. Daartussen onderzoekt uw rugspecialist hoe u beweegt, wat de zenuwen doen en welk gewricht of welke spier de pijn geeft. Hier staat wat u kunt verwachten, wat u meeneemt en hoe u de afspraak maakt.

Hoe verloopt het eerste consult bij de rugspecialist?

De eerste keer naar een nieuwe praktijk is voor niemand een uitje. U weet niet wie u treft, of het pijn doet, en of u straks in uw ondergoed staat. Daarom eerst de volgorde van het consult.

  1. Aanmelden. U meldt zich bij de balie van MoveWell aan de Hoge Naarderweg 3E, in Medisch Centrum Dudokpark.
  2. Het gesprek. Uw behandelaar haalt u op en vraagt naar uw klacht, uw werk en wat u al geprobeerd heeft.
  3. Het lichamelijk onderzoek. Houding, beweging, zenuwen, gewrichten en spieren komen aan bod.
  4. De uitleg. U hoort in gewone woorden wat er gevonden is.
  5. Het plan. Wat gaan we doen, hoe vaak, en wat doet u zelf.

Begint u bij een chiropractor, een fysiotherapeut of een manueel therapeut? De volgorde blijft gelijk. Wat verschilt is het accent in het onderzoek; dat leggen we uit bij het verschil tussen chiropractor, fysiotherapeut en manueel therapeut. Een verwijzing is niet nodig: een afspraak maken kan online of telefonisch.

Wie u ook treft, alle rugspecialisten van ons rugcentrum zien elke week veel ruggen en nekken. Dat merkt u aan de vragen. Die zijn gericht, en soms anders dan u verwacht.

Twijfelt u of uw klacht wel een afspraak waard is? Chiropractor Jarco Schol zegt in onze podcast over nekklachten:

“Ik denk dat het gewoon heel belangrijk is voor mensen die nekklachten hebben: doe er iets mee. Blijf er niet mee zitten, want we kunnen gewoon heel goed helpen, en als het niet bij ons is, dan bij iemand anders.”

Jarco Schol, chiropractor bij Rugcentrum Hilversum, in BeweegBeter #13

Voor de rug geldt hetzelfde. Na het eerste consult weet u wat er speelt en wat u eraan kunt doen.

Wat het eerste consult kost, staat bij tarieven en vergoeding. Chiropractie rekent u na afloop af en declareert u zelf. Voor fysiotherapie en manuele therapie heeft MoveWell contracten met alle zorgverzekeraars.

Wat vraagt de rugexpert tijdens het rugonderzoek?

Het gesprek levert vaak meer op dan het onderzoek zelf. Uit uw verhaal haalt de rugexpert de richting, het onderzoek bevestigt of weerlegt die. Reken op vragen als deze:

  • Waar zit de pijn precies, en trekt hij ergens heen: bil, been, schouderblad, arm?
  • Wanneer begon het, en was er een duidelijk moment of kwam het langzaam?
  • Wat maakt het erger: zitten, bukken, hoesten, lang staan, omdraaien in bed?
  • Wat helpt: lopen, warmte, liggen, een bepaalde houding?
  • Hoe ziet uw dag eruit: werk, sport, kinderen tillen, uren in de auto?
  • Heeft u dit eerder gehad, en wat is er toen aan gedaan?
  • Gebruikt u medicijnen, en speelt er nog iets anders met uw gezondheid?

Eén vraag vergeten mensen vaak voor te bereiden: wat wilt u weer kunnen? Zonder pijn de vaatwasser uitruimen, of in maart weer hockeyen: zo’n antwoord geeft het plan een doel. Daar meten we later aan af of de behandeling werkt.

Vertel ook wat u bezighoudt. Bent u bang dat er iets kapot is, of dat u nooit meer kunt tillen? Zeg het. Zulke zorgen sturen hoe iemand beweegt, en een behandelaar kan er pas iets mee als hij ze kent.

Moet ik een MRI of röntgenfoto meenemen naar het rugonderzoek?

Heeft u een scan, een foto of een verslag van het ziekenhuis, neem die dan mee. Het verslag van de radioloog is vaak nuttiger dan de beelden zelf. Ook een brief van een specialist helpt.

Heeft u niets? Dat is geen probleem, en ook geen reden om eerst een scan te regelen.

Bij de meeste rugklachten voegt een scan weinig toe aan wat het gesprek en het lichamelijk onderzoek al laten zien. Scans tonen bij veel mensen zonder klachten ook slijtage of een uitpuilende tussenwervelschijf. Een afwijking op de foto is dus niet vanzelf de oorzaak van uw pijn.

De RugZorgGids gaat daar dieper op in: wanneer een MRI zinvol is en wat een röntgenfoto wel en niet laat zien. Denkt uw behandelaar na het onderzoek dat beeldvorming iets kan toevoegen, dan hoort u dat. De aanvraag en de beslissing liggen bij een arts.

Twee oefeningen voor rug en nek tot uw eerste afspraak

Wilt u in de dagen voor het rugonderzoek alvast iets doen? Deze twee kunnen op een gewone stoel.

Bekkenkantelen in zit, alleen de onderrug

Past ook in de eerste dagen. U beweegt precies het stuk onderrug dat van zitten stijf wordt; handig voor tussendoor op het werk.

  1. Zit op een stoel met de voeten plat op de grond.
  2. Kantel het bekken naar voren: de onderrug wordt hol.
  3. Kantel naar achteren: de onderrug wordt bol.
  4. De bovenrug en schouders bewegen niet mee.

Advies: 15x herhalen, 3 sets, 30 seconden rust.

Voorkant van de nek rekken

Voor als de ergste pijn gezakt is. Van voorovergebogen zitten wordt de voorkant van de nek korter; deze rek maakt hem weer lang. Wordt u er duizelig van, sla hem dan over.

  1. Zit rechtop.
  2. Draai het hoofd naar één kant.
  3. Kantel het hoofd achterover tot u rek voelt aan de voorkant van de nek. Houd 10 tot 15 seconden.
  4. Kom terug. Daarna de andere kant.

Advies: 3x herhalen, 1 set, 15 seconden rust.

Bespreek met uw behandelaar of deze oefening de beste keuze is voor uw klacht. Maak een afspraak.

Wat neemt u mee naar de rugspecialist, en wat trekt u aan?

Meenemen: een geldig identiteitsbewijs, uw verzekeringspas en alles wat u op papier heeft over uw rug. Denk aan uitslagen van scans, een brief van het ziekenhuis en een lijstje met medicijnen.

Aantrekken: kleding waarin u makkelijk beweegt. De behandelaar wil uw rug kunnen zien en voelen, dus een strakke spijkerbroek of een jurk uit één stuk is onhandig.

Een sportbroek of legging met een hemd of sporttop werkt goed. Vaak vragen we u het shirt uit te doen. Voelt dat niet prettig, zeg het dan.

Zet thuis in drie regels op papier wanneer de klacht begon en wat u al geprobeerd heeft. In de behandelkamer schiet dat er zomaar bij in.

Welke rugexpert ziet u bij de eerste afspraak?

Dat kiest u zelf bij het boeken: de chiropractoren en de fysiotherapeuten staan elk in een eigen online agenda. Het onderzoek heeft bij elk vak dezelfde opbouw, met een eigen accent.

Bij de chiropractor

De chiropractor is universitair opgeleid op wervelkolom en zenuwstelsel en voelt per wervelsegment hoe het beweegt. Het zenuwonderzoek krijgt veel aandacht, zeker als de pijn naar een been of arm trekt.

Bij de fysiotherapeut

De fysiotherapeut kijkt vooral naar wat uw rug aankan: kracht, uithoudingsvermogen van de rompspieren en de manier waarop u bukt, tilt en zit.

Bij de manueel therapeut

De manueel therapeut is een fysiotherapeut met een master manuele therapie. Hij test gewricht voor gewricht de wervelkolom, het bekken en de ribben, en kijkt meteen welke oefening daarbij past.

Welke deur u ook kiest, het dossier is van het hele team. Blijkt uit het onderzoek dat een ander vak beter past, dan regelt uw behandelaar dat.

Hoe ziet het lichamelijk rugonderzoek eruit?

Rugonderzoek van houding en beweging

Staan, buigen en draaien

U staat, en de behandelaar kijkt. Staan de schouders en het bekken recht, hoe lopen de krommingen van de rug, hangt u naar één kant om de pijn te ontwijken?

Dan beweegt u: vooroverbuigen, achterover, opzij, draaien. Het gaat er niet om hoe lenig u bent. Het gaat erom waar de beweging hapert en welke richting de pijn oproept.

Vaak volgt een stukje lopen, op de hakken en op de tenen, en een paar keer door de knieën. De gids beschrijft hoe een behandelaar de kwaliteit van bewegen beoordeelt.

Neurologisch onderzoek bij rugpijn

wervelkolom rugexpert

Reflexen, kracht en gevoel

Dit deel doen we altijd als de pijn uitstraalt, en vaak ook als dat niet zo is. Met de reflexhamer tikt de behandelaar op de kniepees en de achillespees. U duwt met uw voet en grote teen tegen zijn hand. Hij strijkt over de huid van beide benen en vraagt of het links en rechts hetzelfde voelt.

Bekend is de test waarbij u op de rug ligt en het gestrekte been wordt opgetild. Trekt de pijn dan tot onder de knie, dan wijst dat op een geprikkelde zenuw. Komt u voor uw nek, dan test de nekspecialist op dezelfde manier arm en hand. Wat elke test zegt staat in neurologische testen uitgelegd.

Gewrichten en spieren: wat voelt de rugspecialist?

Hernia movewell

Voelen per wervel en per spier

U ligt op de buik of de zij. De behandelaar drukt en beweegt wervel voor wervel, en doet hetzelfde bij het bekken en de heupen. Een gewricht dat niet meegeeft voelt anders dan een gewricht dat te gevoelig is. In dit deel zijn de chiropractor en de manueel therapeut het meest thuis; zie manuele therapie bij rug en nek.

Dan de spieren: waar zit spanning, waar een drukpunt dat de bekende pijn oproept, en hoe lang houden de rompspieren een houding vol? Het kan even gevoelig zijn. Zeg het als het te veel wordt. Meer achtergrond: hoe een lichamelijk onderzoek werkt.

Wat hoort u na het rugonderzoek?

U gaat niet weg zonder antwoord op drie vragen: wat is er aan de hand, wat gaan we eraan doen, en wat kunt u zelf. De rugexpert legt uit welk gewricht, welke spier of welke zenuw de klacht geeft, en hoe zeker hij daarvan is. Soms is dat heel duidelijk. Soms blijven er twee mogelijkheden over en wijst de eerste behandeling uit welke klopt.

Het plan is concreet: welke behandeling, bij welk vak, ongeveer hoe vaak, en waaraan u merkt dat het de goede kant op gaat. Past chiropractie, fysiotherapie of manuele therapie beter bij een deel van het plan, dan schuift die collega aan. We spreken een eerste reeks af en kijken daarna opnieuw.

Ligt de klacht buiten ons vak, dan zeggen we dat. Over een scan, injectie of operatie beslist een arts; wij helpen met de voorbereiding en met het herstel daarna. Maakt u zich zorgen? Neem contact op met de praktijk.

Wordt er de eerste keer al behandeld?

Meestal wel. Geeft het onderzoek een duidelijk beeld en is er tijd over, dan start de behandelaar direct met een eerste behandeling of een eerste oefening. Bij een ingewikkelder verhaal gaat de tijd naar het onderzoek en begint de behandeling bij de tweede afspraak. U hoort dat ter plekke.

Na een eerste behandeling kunt u een dag wat spierpijn of vermoeidheid voelen. U krijgt altijd iets mee voor thuis: een oefening, een houdingsadvies of een wandelopdracht.

Uw behandelaars: de chiropractoren, fysiotherapeuten en manueel therapeuten van Rugcentrum Hilversum, onder wie Sten Hofstad (chiropractor), Niels van der Meulen en Niels van Laanen (manueel therapeuten) en Jeroen Vermeer (fysiotherapeut). Tekst bijgewerkt oktober 2026.

Veelgestelde vragen over eerste afspraak

Doet een rugonderzoek pijn?

Het onderzoek zoekt de beweging of de druk op die uw klacht oproept, dus u voelt uw bekende pijn waarschijnlijk even terug. Dat is nuttige informatie en het duurt kort. De behandelaar gaat niet verder dan u toelaat en vraagt steeds wat u voelt. Na afloop kan de rug een dag wat gevoeliger zijn, zoals na een ongewone inspanning.

Moet ik me uitkleden bij de rugspecialist?

De behandelaar wil de rug kunnen zien en voelen. Meestal doet u het shirt uit en houdt u een sportbroek of legging aan; een hemd of sporttop mag aanblijven. Vindt u dat niet prettig, meld het bij het begin van de afspraak. Er is dan een oplossing te vinden, bijvoorbeeld onderzoeken door dunne kleding heen.

Mag ik iemand meenemen naar de eerste afspraak?

Ja. Een partner, ouder of vriend mag mee de behandelkamer in. Twee horen meer dan één, en thuis is het prettig als iemand anders de uitleg ook heeft gehoord. Komt u met een kind of jongere, dan is een ouder er bij voorkeur bij. Wilt u liever alleen naar binnen, dan wacht uw begeleider in de wachtruimte.

Heb ik een verwijzing nodig voor een rugonderzoek?

Nee, u kunt rechtstreeks boeken bij de chiropractor, fysiotherapeut of manueel therapeut. De behandelaar gaat bij de eerste afspraak zelf na of uw klacht bij ons thuishoort. Heeft u toch een verwijsbrief, dan is die welkom, omdat er vaak nuttige informatie in staat. Kijk wel in uw polis of uw verzekeraar voorwaarden stelt aan de vergoeding.

Kan ik met acute rugpijn snel terecht?

Bel dan zo vroeg mogelijk naar 035 760 06 45. Acute rug- en nekklachten proberen we binnen 24 uur te plaatsen, bij de rugexpert die op dat moment ruimte heeft. Dat kan een chiropractor, fysiotherapeut of manueel therapeut zijn; het onderzoek is bij alle drie volledig. Kunt u nauwelijks zitten, vertel dat aan de telefoon, dan houden we er rekening mee.

Wat kost een eerste consult bij het rugcentrum?

De actuele bedragen staan op de pagina Tarieven en vergoeding. Chiropractie betaalt u na het consult; de nota stuurt u naar uw aanvullende verzekering, en het bedrag telt niet mee voor uw eigen risico. Fysiotherapie en manuele therapie worden vergoed uit de aanvullende verzekering, tot het aantal behandelingen dat uw polis noemt.

Hoe maakt u een afspraak voor een rugonderzoek?

Boek online in de agenda van de chiropractor of de fysiotherapeut, of bel 035 760 06 45. Bellen kan op maandag en donderdag van 08:00 tot 21:00, op dinsdag en woensdag tot 18:00 en op vrijdag tot 17:00. Bij acute rug- of nekpijn proberen we u binnen 24 uur te zien. U vindt ons aan de Hoge Naarderweg 3E in Hilversum; parkeren kan in de buurt van het Dudokpark.

Plan uw rugonderzoek bij Rugcentrum Hilversum